
دستورپورمحمدی برای رفع گره ایکسری بازرگان/رئیس گمرک:ثبت سفارش صادر شد
پس از احصای میدانی مشکل ایکسری در بازرگان و ورودسازمان به موضوع، رئیسکل گمرک از درخواست ثبت سفارش خبر داد.
مرز بازرگان در ماههای اخیر با افزایش قابل توجه ترافیک کامیونها مواجه شده است؛ بهطوری که تعداد کامیونهای منتظر در این مرز از حدود ۳ هزار دستگاه در خردادماه به حدود ۵ هزار دستگاه رسیده است.
بر اساس پیگیریهای انجامشده، روزانه حدود ۶۰۰ کامیون از مرز بازرگان وارد ایران میشوند و حدود ۳۰۰ کامیون نیز از ایران به سمت ترکیه خارج میشوند. این اختلاف در ظرفیت عبور، در کنار محدودیتهای موجود در فرآیندهای کنترلی، موجب شده صف کامیونها در این مرز افزایش پیدا کند.
این وضعیت در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا کرده که بخشی از ظرفیت مرزهای جنوبی کشور با محدودیت مواجه است و انتظار میرود مسیرهای زمینی مانند بازرگان بتوانند سهم بیشتری از تردد و تجارت خارجی کشور را پوشش دهند.
با این حال، مرز بازرگان اکنون با چالشی مواجه است که بخش مهمی از آن به یک موضوع قدیمی یعنی تجهیزات ایکسری بازمیگردد؛ موضوعی که با توجه به حساسیتهای کنترلی طرف ترکیه، مستقیماً بر سرعت عبور کامیونها اثرگذار است.
تسنیم چگونه به گره ایکسری رسید؟
موضوع تجهیزات ایکسری بازرگان صرفاً بر اساس اظهارات دستگاههای اجرایی مطرح نشده است. خبرنگار تسنیم در جریان حضور میدانی و بررسی تفصیلی وضعیت مرز بازرگان، عوامل مؤثر بر طولانی شدن زمان عبور کامیونها را بررسی کرد.
در این بررسی، دو عامل اصلی بیشتر از سایر موارد خودنمایی میکرد؛ نخست، حساسیتهای کنترلی طرف ترکیه و موضوع کشفیات مواد مخدر و دوم، مسئله تجهیزات ایکسری و ظرفیت و عملکرد آنها.
به گزارش تسنیم، پیگیریهای انجامشده نشان میدهد میزان کشفیات مواد مخدر در دو طرف مرز اختلاف قابل توجهی دارد و همین مسئله موجب شده طرف ترکیهای کنترلهای خود را با حساسیت بیشتری دنبال کند.
در چنین شرایطی، تجهیزات ایکسری نقش تعیینکنندهای در سرعت عبور کامیونها پیدا میکنند. بررسیهای میدانی تسنیم نشان داد مسئله ایکسری را نمیتوان صرفاً یک موضوع فنی و داخلی گمرک دانست؛ چرا که طرف ترکیهای نیز در فرآیند کنترل کامیونها تمرکز ویژهای بر این تجهیزات دارد.
در نتیجه، هرگونه محدودیت در تعداد، ظرفیت یا عملکرد تجهیزات ایکسری میتواند به افزایش زمان کنترل و در نهایت انباشت کامیونها در مرز منجر شود.
چرا گره ایکسری بازرگان ماهها باز نشد؟
نکته مهم در این میان، جدید نبودن مسئله تجهیزات ایکسری است. خبرنگار تسنیم پیش از این نیز درباره ضرورت تأمین تجهیزات جدید و مشکلات موجود در این حوزه گزارش داده بود.
حتی در مقطعی در سال گذشته موضوع صدور مجوز ستاد اقتصادی دولت با حضور رئیس جمهور برای واردات دستگاههای ایکسری مطرح شد؛ تصمیمی که میتوانست زمینه تأمین تجهیزات جدید را فراهم کند. با این حال، فرآیند عملیاتی شدن این تصمیم از سال گذشته تاکنون با پیش رفت رسمی نداشته است.
این تأخیر اکنون اهمیت بیشتری پیدا کرده است. در شرایطی که در دوره نه جنگ نه صلح، بنادر جنوبی کشور با محدودیتهایی مواجه هستند و نیاز به استفاده بیشتر از ظرفیت مرزهای زمینی وجود دارد، قاعدتا مرز بازرگان باید بتواند با حداکثر ظرفیت ممکن فعالیت کند؛ اما ادامه مشکل ایکسری عملاً یکی از گلوگاههای این مرز را پابرجا نگه داشته است.
از همین رو، یکی از پرسشهای اصلی در بررسی وضعیت فعلی بازرگان این است که چرا فرآیند تأمین تجهیزات ایکسری با وجود احصای قبلی مشکل و صدور مجوزهای لازم، این اندازه طولانی شده است؟
ورود رئیس سازمان برنامه بودجه به مسئله ایکسری
با افزایش اهمیت این موضوع، مسئله تجهیزات ایکسری بازرگان اکنون به سطح مسئولان ارشد دولت نیز رسیده است.
حمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور، روز ۳۰ مردادماه در نشستی در آذربایجان غربی با حضور استاندار و سایر مسئولان درباره مشکلات مربوط به دستگاههای ایکسری گمرک بازرگان اعلام کرد دولت برای تأمین و استقرار تجهیزات مورد نیاز گمرک، آمادگی دارد.
رئیس سازمان برنامه و بودجه همچنین درباره نحوه تأمین این تجهیزات اعلام کرد حتی اگر بخش خصوصی نسبت به تأمین و واردات دستگاههای ایکسری خارجی اقدام کند، دولت آماده است در این زمینه مشارکت و همکاری لازم را انجام دهد.
به گفته پورمحمدی، هدف از این همکاری، رفع موانع موجود در مسیر تسهیل و تسریع فرآیندهای گمرکی است.
این اظهارات را میتوان نشانهای از ورود موضوع ایکسری به خصوص در مرز بازرگان به سطح تصمیمگیری بالاترین سطح مسئولان دولتی دانست؛ چرا که در شرایط فعلی، تأمین این تجهیزات دیگر صرفاً یک نیاز تجهیزاتی برای گمرک نیست، بلکه با سرعت تجارت خارجی و مدیریت ترافیک یکی از مهمترین مرزهای زمینی کشور ارتباط پیدا کرده است.



